Sprawy obronne - Informacja na temat kwalifikacji wojskowej w 2010 roku

W dniach od 8 lutego do 30 kwietnia 2010 r., na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej zostanie przeprowadzona kwalifikacja wojskowa, której podstawowym celem będzie określenie, w oparciu o badania przeprowadzone przez powiatowe komisje lekarskie, stopnia zdolności do czynnej służby wojskowej mężczyzn i kobiet podlegających temu obowiązkowi.

Wojskowi komendanci uzupełnień lub ich przedstawiciele będą zakładać, w miejscu przeprowadzania kwalifikacji wojskowej, ewidencję wojskową i wydawać książeczki wojskowe.

Szczegółowe terminy i miejsca przeprowadzenia kwalifikacji wojskowej, na terenie poszczególnych województw i powiatów, podane zostały do publicznej wiadomości w formie obwieszczeń. Niezależnie od tego, osoba podlegająca kwalifikacji wojskowej, otrzyma od wójta lub burmistrza (prezydenta miasta) imienne wezwanie, określające dokładny termin i miejsce stawiennictwa oraz dokumenty, jakie należy przedstawić organom przeprowadzającym kwalifikację.

Stawiennictwo do kwalifikacji wojskowej jest powinnością, określoną przez art. 32 ust. 1 i 4 oraz art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 2004 r. Nr 241, poz. 2416 z późn. zm.).

Organy uczestniczące w przeprowadzaniu kwalifikacji wojskowej, tj. wójt lub burmistrz (prezydent miasta), powiatowa komisja lekarska oraz wojskowy komendant uzupełnień, będą urzędować w jednym miejscu, wskazanym w wezwaniu do kwalifikacji wojskowej.

Obowiązkiem stawiennictwa do kwalifikacji wojskowej zostaną objęte w 2010 roku następujące kategorie osób:

• mężczyźni urodzeni w 1991 roku,
• mężczyźni urodzeni w latach 1986 – 1990, jeżeli jeszcze nie posiadają określonej kategorii zdolności do czynnej służby wojskowej,
• kobiety i mężczyźni urodzeni w 1990 roku, którzy ze względu na stan zdrowia zostali uznani jako czasowo niezdolni do czynnej służby wojskowej (kategoria „B”), jeżeli okres tej niezdolności upływa przed zakończeniem tegorocznej kwalifikacji wojskowej,
• kobiety i mężczyźni urodzeni w 1990 roku, którzy ze względu na stan zdrowia zostali uznani jako czasowo niezdolni do czynnej służby wojskowej (kategoria „B”), jeżeli okres tej niezdolności upływa po zakończeniu tegorocznej kwalifikacji wojskowej, pod warunkiem jednak, że złożyli, za pośrednictwem wojskowego komendanta uzupełnień, wnioski o ponowne ustalenie kategorii zdolności do czynnej służby wojskowej,
• kobiety urodzone w latach 1986 – 1991 i posiadające kwalifikacje przydatne do służby wojskowej oraz kobiety pobierające naukę w celu uzyskania tych kwalifikacji, które w roku szkolnym 2009/2010 kończą naukę w szkołach medycznych i weterynaryjnych oraz na kierunkach psychologicznych, albo będące studentkami tych szkół lub kierunków.

Ponadto, do kwalifikacji wojskowej mogą zostać wezwane kobiety i mężczyźni, którzy ukończyli 18 lat i zgłosili się ochotniczo do pełnienia służby wojskowej.

Zarówno kobiety jak i mężczyźni, podlegający obowiązkowi stawiennictwa do kwalifikacji wojskowej, którzy z jakichkolwiek powodów nie wykonali lub nie wykonają tej powinności do końca roku kalendarzowego, w którym ukończyli lub ukończą 24 lata, są obowiązani, po upływie tego terminu, zgłosić się do wojskowej komendy uzupełnień, właściwej ze względu na ich miejsce pobytu stałego (zamieszkiwania) lub pobytu czasowego trwającego ponad trzy miesiące, w celu uregulowania stosunku do powszechnego obowiązku obrony. Obowiązek ten trwa do czasu ukończenia pięćdziesięciu lat.

W wyniku badań lekarskich, prowadzonych podczas kwalifikacji wojskowej, osoby im poddane mogą zostać uznane jako:

• zdolne do czynnej służby wojskowej - kategoria zdolności „A”, co oznacza, iż osoba, w stosunku do której orzeczona została taka kategoria zdolności, może odbywać każdą formę czynnej służby wojskowej lub służby w obronie cywilnej, zarówno w okresie pokoju jak i w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny. Obecnie nie ma obowiązku odbywania zasadniczej służby wojskowej oraz przeszkolenia wojskowego absolwentów szkół wyższych. W związku z tym, wszystkie osoby w stosunku do których orzeczona zostanie kategoria „A” zdolności do czynnej służby wojskowej, zostaną przeniesione do rezerwy, po uprawomocnieniu się orzeczenia komisji lekarskiej,
• czasowo niezdolne do czynnej służby wojskowej - kategoria zdolności „B”. Oznacza to, że przemijające upośledzenie ogólnego stanu zdrowia albo ostry lub przewlekły stan chorobowy stwierdzony u badanej osoby, rokuje odzyskanie przez nią zdolności do czynnej służby wojskowej, w okresie do 24 miesięcy od dnia badania. Osoby takie zostaną ponownie wezwane do kwalifikacji wojskowej po upływie okresu, na jaki orzeczona została czasowa niezdolność do czynnej służby wojskowej,
• niezdolne do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju – kategoria zdolności „D”. Orzeczenie takiej kategorii oznacza, że osoba do niej zaszeregowana, nie może zostać powołana do żadnej z form czynnej służby wojskowej w czasie pokoju, a po uprawomocnieniu się orzeczenia, zostanie przeniesiona do rezerwy,
• trwale i całkowicie niezdolne do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju oraz w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny – kategoria zdolności „E”. Osoba, wobec której została orzeczona taka kategoria zdolności, nie podlega w ogóle obowiązkowi wojskowemu.

W świetle powyższego, niezwykle istotnym jest posiadanie podczas stawiennictwa do kwalifikacji wojskowej oraz przedstawienie powiatowej komisji lekarskiej dokumentacji medycznej, mogącej świadczyć o aktualnym stanie zdrowia i przebytych chorobach. Ułatwi to komisji poprawne diagnozowanie i wydanie właściwego orzeczenia o stopniu zdolności do czynnej służby wojskowej. Jeżeli powiatowa komisja lekarska nie będzie w stanie określić stopnia zdolności do czynnej służby wojskowej w oparciu o własne badania oraz dokumentację medyczną, przewodniczący komisji może skierować daną osobę na badania specjalistyczne (w tym także psychologiczne) lub na obserwację szpitalną, których wyniki uwzględniane zostaną w procesie orzeczniczym. Zarówno badania lekarskie, przeprowadzane w trakcie kwalifikacji wojskowej, jak i badania specjalistyczne (w tym psychologiczne) oraz poddanie się obserwacji szpitalnej jest obowiązkowe.

Powiatowe komisje lekarskie wydają orzeczenia, o zaliczeniu do jednej z omówionych wyżej kategorii zdolności do czynnej służby wojskowej, w formie decyzji administracyjnych. Każde orzeczenie staje się prawomocne po upływie 14 dni od dnia jego wydania. W związku z tym, osoba której dotyczy wydane przez powiatową komisję orzeczenie, ma prawo je zakwestionować w ciągu tych 14 dni, składając pisemne odwołanie do wojewódzkiej komisji lekarskiej, za pośrednictwem tej komisji lekarskiej, która orzeczenie wydała. W takiej sytuacji przewodniczący wojewódzkiej komisji lekarskiej może wezwać na posiedzenie tej komisji osobę odwołującą się, poddać ją kolejnym badaniom lekarskim, zażądać przedstawienia posiadanej dokumentacji medycznej, a także skierować tę osobę na badania specjalistyczne (w tym psychologiczne) lub na obserwację szpitalną.

Niezachowanie 14-dniowego terminu na wniesienie ewentualnego odwołania i związane z tym uprawomocnienie się orzeczenia powiatowej komisji lekarskiej spowoduje, iż o zmianę kategorii zdolności do czynnej służby wojskowej, po tym terminie, można się będzie ubiegać, zwracając się ze stosownym wnioskiem do wojskowego komendanta uzupełnień.

Osoby wezwane do kwalifikacji wojskowej po raz pierwszy, obowiązane są stawić się w miejscu i terminie określonym w tym wezwaniu oraz posiadać:

• dowód osobisty lub inny dokument pozwalający na ustalenie tożsamości - w celu okazania go wójtowi lub burmistrzowi (prezydentowi miasta),
• dokumentację medyczną (jeżeli taką posiadają) - w celu przedstawienia jej powiatowej komisji lekarskiej,
• aktualną fotografię o wymiarach 3 x 4 cm bez nakrycia głowy, a także dokumenty stwierdzające poziom wykształcenia albo pobierania nauki oraz posiadane kwalifikacje zawodowe – w celu przedłożenia wojskowemu komendantowi uzupełnień lub jego przedstawicielowi.

Osoby wezwane do kwalifikacji wojskowej po raz kolejny, obowiązane są stawić się w miejscu i terminie określonym w tym wezwaniu oraz posiadać:

• dowód osobisty lub inny dokument pozwalający na ustalenie tożsamości - w celu okazania go wójtowi lub burmistrzowi (prezydentowi miasta),
• posiadaną dokumentację medyczną, dotyczącą zmian w stanie zdrowia, w tym wyniki badań specjalistycznych przeprowadzonych w okresie 12 miesięcy przed dniem stawienia się do kwalifikacji wojskowej – w celu przedstawienia jej powiatowej komisji lekarskiej,
• wojskowy dokument osobisty (książeczkę wojskową) – w celu okazania go wojskowemu komendantowi uzupełnień lub jego przedstawicielowi.

Osoba , która z ważnych przyczyn (np. składanie egzaminu maturalnego) nie może stawić się do kwalifikacji wojskowej w określonym w wezwaniu terminie i miejscu, powinna zawiadomić o tym fakcie wójta lub burmistrza (prezydenta miasta), właściwego ze względu na miejsce pobytu stałego lub pobytu czasowego trwającego ponad trzy miesiące, najpóźniej w dniu, w którym była obowiązana stawić się do kwalifikacji, przedstawiając jednocześnie dokumenty stwierdzające przyczyny braku możliwości stawiennictwa. Po ustaniu tych przyczyn, osoba winna niezwłocznie zgłosić się do właściwego wójta lub burmistrza (prezydenta miasta), który wskaże nowy termin oraz miejsce stawienia się do kwalifikacji wojskowej.

W razie nieuzasadnionego niestawienia się do kwalifikacji wojskowej osoby do tego zobowiązanej, wójt lub burmistrz (prezydent miasta) nakłada na tę osobę grzywnę albo zarządza przymusowe doprowadzenie przez Policję.